Tagarchief: Straftrajecten

Reïntegratieperikelen in Amsterdam. Een actueel overzicht en een stukje geschiedenis

SP-wethouder Arjan Vliegenthart.
SP-wethouder Arjan Vliegenthart.

De gemeente Amsterdam kent een lange geschiedenis van malversaties en misstanden in de reïntegratiebusiness. Een rapport van het Bureau Integriteit van de gemeente over misstanden bij de projecten van stichting Herstelling was aanleiding voor veranderingen in het reïntegratiebeleid onder SP-wethouder Arjen Vliegenthart. Maar de gemeente werkt nog steeds samen met dezelfde stichting in het project “Vinkebrug”. Het centrum aan de Laarderhoogtweg wordt weliswaar gesloten, maar op nieuwe locaties in vier stadsdelen wordt het reïntegratiebeleid gewoon voortgezet. De hoofdvestiging komt waarschijnlijk aan de Van der Madeweg. Basis voor het nieuwe reïntegratiebeleid is het “Koersbesluit reïntegratie”.

Er is in het verleden in Amsterdam heel wat te doen geweest over het werken met behoud van uitkering, oftewel dwangarbeid, en over het reïntegratiebeleid dat de gemeente voerde. Om wat verder in het verleden terug te gaan: eind jaren negentig van de vorige eeuw had de gemeente Amsterdam een contract met Arbeidsvoorziening Noord-Holland Zuid. Wat betreft het jaar 1999 kon Arbeidsvoorziening twintig miljoen gulden niet verantwoorden. Bij nader onderzoek van de dossiers van de werkzoekenden bleek dat vijftig procent van de dossiers niet voldeden aan een goede verantwoording van de verrichte activiteiten. Die activiteiten waren niet geregistreerd of hadden in werkelijkheid niet plaatsgevonden. Accountants weigerden de verantwoording aan de gemeente goed te keuren. Het ministerie van Sociale Zaken eiste daarop het geld terug dat aan de gemeente was uitbetaald. Die vorderde daarop het geld terug bij Arbeidsvoorziening, die een gedeelte van het geld, dat al aan hen was uitbetaald, moest terugbetalen.

Ander voorbeeld

Of neem een ander voorbeeld. In de tweede helft van 2001 en de eerste helft van 2002 werd een ideetje van toenmalig wethouder Jaap van der Aa uitgevoerd, namelijk de opzet van een “megabanenmarkt”. Alle bijstandsgerechtigden in Amsterdam moesten in een jaar tijd komen opdraven in een groot hallencomplex even voorbij station Sloterdijk. Het enige dat er “mega” aan was, was de grootschalige opzet. Banen waren er niet in de aanbieding. Er werden van alle bijstandsgerechtigden geheel nieuwe dossiers gemaakt, en velen werden onder druk gezet om naar werk te zoeken dat er niet was. De megabanenmarkt werd dan ook een grote flop. Tweehonderd miljoen euro werd over de balk gesmeten zonder aanwijsbaar resultaat.

Weer enkele jaren later. Een van de hoofdrolspelers in het eerstgenoemde drama met Arbeidsvoorziening Noord-Holland Zuid kwam in de publiciteit door veronderstelde malversaties en misstanden in het grote commerciële reïntegratiebedrijf dat hij na het verdwijnen van Arbeidsvoorziening had opgericht. Dat bedrijf had ook contracten met de gemeente. De Bijstandsbond stelde de misstanden bij dat bedrijf aan de orde. Een directeur van de Dienst Werk en Inkomen – dus directeur van een organisatie die altijd naarstig op zoek is naar werklozen die zwart een zakcent bijverdienen – zei in Het Parool over de malversaties van het bedrijf: “Fraude wil ik het niet noemen”. De hele gang van zaken was voor de gemeente wel aanleiding om het roer om te gooien en weinig meer met commerciële reïntegratiebedrijven in zee te gaan. De reïntegratie-activiteiten werden voortaan in eigen beheer uitgevoerd en in samenwerking met de stichting Herstelling. Ik heb me dikwijls afgevraagd: wanneer komt de parlementaire enquête over de reïntegratie-industrie van de afgelopen twintig jaar?

Herstelling

De afgelopen jaren bleek dat er ook in de projecten van stichting Herstelling het nodige mis was. De Bijstandsbond publiceerde meerdere zwartboeken en het Bureau Integriteit schreef een tot op heden geheim rapport over de misstanden bij de projecten van Herstelling aan de Laarderhoogtweg en in het Amsterdamse Bos. En vorig jaar bogen twee wetenschappers zich namens Bureau Integriteit over de misstanden en de puinhopen van de reïntegratie in Amsterdam om verbetervoorstellen te kunnen doen. Ze schreven rapporten die ook niet allemaal openbaar zijn. Wel te lezen is hun rapport “Door de bomen het bos weer zien”. Zelfs de gemeenteraad werd slechts in globale lijnen op de hoogte gesteld van het geheime rapport. En de buitenwereld weet er alleen iets van door een zeer summier persbericht van de gemeente, en op basis van wat wethouder Vliegenthart over het rapport heeft gezegd in openbare gemeenteraadsvergaderingen of vergaderingen van commissies. Daaruit bleek dat in het geheime rapport ook wordt ingegaan op het feit dat de Bijstandsbond jarenlang de misstanden op diverse manieren aan de orde heeft gesteld, maar dat de politiek ziende blind en horende doof was. Jan Hoek, in een vorige periode gemeenteraadslid, fietste nog op een mooie voorjaarsdag naar het Amsterdamse Bos naar aanleiding van de klachten van de Bijstandsbond, sprak met de aanwezige dwangarbeiders en constateerde in een blog dat er allemaal niets aan de hand was.

Lees verder: Reïntegratieperikelen in Amsterdam. Een actueel overzicht en een stukje geschiedenis

Advertenties